{"id":31,"date":"2024-11-26T17:05:41","date_gmt":"2024-11-26T16:05:41","guid":{"rendered":"http:\/\/mediainformacyjne.com\/RadioGMI\/?p=31"},"modified":"2025-10-02T13:35:32","modified_gmt":"2025-10-02T11:35:32","slug":"grupa-media-informacyjne-4","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/mediainformacyjne.com\/RadioGMI\/2024\/11\/26\/grupa-media-informacyjne-4\/","title":{"rendered":"Kalendarium historii radia"},"content":{"rendered":"\n

Czytaj r\u00f3wnie\u017c dzia\u0142 – Radio GMI …<\/a><\/p>\n\n\n\n

Czytaj r\u00f3wnie\u017c dzia\u0142 – Magazyn DJ …<\/a><\/p>\n\n\n\n

Czytaj r\u00f3wnie\u017c dzia\u0142 – Radio S\u0142uchaj rytmu dnia …<\/a><\/p>\n\n\n\n

Czytaj r\u00f3wnie\u017c dzia\u0142 – DJ GMI …<\/a><\/p>\n\n\n\n

Kalendarium historii radia<\/em><\/p>\n\n\n\n

XIX wiek
1820     
Du\u0144ski fizyk Hans Christian \u00d8rsted og\u0142asza swoje odkrycie, \u017ce przep\u0142yw pr\u0105du elektrycznego powoduje powstanie pola magnetycznego.
1825     
Andr\u00e9 Marie Amp\u00e8re og\u0142asza drukiem swoj\u0105 teori\u0119 elektromagnetyzmu wraz z prawem Ampera.
1830     
William Ritchie, fizyk brytyjski demonstruje telegraf elektryczny, urz\u0105dzenie umo\u017cliwiaj\u0105ce przesy\u0142anie sygna\u0142\u00f3w elektrycznych na odleg\u0142o\u015b\u0107 (20 do 30 m).
Joseph Henry odkrywa zjawisko samoindukcji.
1831     
Michael Faraday stwierdzi\u0142, \u017ce zmienny pr\u0105d elektryczny w jednym obwodzie wywo\u0142uje pr\u0105d w drugim obwodzie i wyja\u015bni\u0142 to zjawisko formu\u0142uj\u0105c prawo indukcji elektromagnetycznej.
Henry wynalaz\u0142 telegraf elektromagnetyczny, uruchamia\u0142 dzwonek elektryczny z odleg\u0142o\u015bci jednej mili.
1832     
Carl Friedrich Gauss sformu\u0142owa\u0142 swoje prawa dla elektryczno\u015bci i magnetyzmu.
1834     
Samuel Finley Breese Morse wynalaz\u0142 sw\u00f3j alfabet telegraficzny.
1835     
Niemiec Munk A. Rosenshold odkry\u0142 zjawisko prostowania na z\u0142\u0105czach p\u00f3\u0142przewodnikowych. Odkrycie zosta\u0142o zapomniane i dokonane powt\u00f3rnie w 39 lat p\u00f3\u017aniej przez Karla Ferdinanda Brauna.
Henry skonstruowa\u0142 pierwszy przeka\u017anik.
Morse zademonstrowa\u0142 telegraf samopisz\u0105cy.
1838     
Carl August von Steinheil zast\u0105pi\u0142 jeden z przewod\u00f3w telegrafu uziemieniem. Wcze\u015bniej Steinhel wynalaz\u0142 w\u0142asny telegraf i kod telegraficzny.
1842     
Henry na uniwersytecie w Princeton roz\u0142adowywa\u0142 butelk\u0119 lejdejsk\u0105 przez uziemiony przew\u00f3d powoduj\u0105c wychylenie ig\u0142y magnetycznej odleg\u0142ej o kilkaset st\u00f3p. To pierwszy udokumentowany bezprzewodowy przekaz sygna\u0142u elektrycznego na odleg\u0142o\u015b\u0107.
1843     
Szkot Alexander Bain zaproponowa\u0142 przesy\u0142anie obraz\u00f3w na drodze elektrochemicznej przez linie telegraficzne.
1844     
S\u0142owami \u201eWhat hath God wrought?\u201d zosta\u0142a otwarta pierwsza d\u0142ugodystansowa linia telegraficzna pomi\u0119dzy Waszyngtonem i Baltimore.
Morse przeprowadzi\u0142 pierwsze eksperymenty z bezprzewodowym telegrafem wykorzystuj\u0105cym przewodnictwo wody[2]. Przewodnictwo wody i gruntu by\u0142o wykorzystywane do cel\u00f3w telegraficznych jeszcze przez prawie 50 lat, g\u0142\u00f3wnie w Wielkiej Brytanii.
1848     
Niemiecki fizyk Gustav Robert Kirchhoff uog\u00f3lni\u0142 prace Ohma na trzy wymiary, stwierdzi\u0142, \u017ce potencja\u0142 powoduj\u0105cy przep\u0142yw pr\u0105du przez rezystory i potencja\u0142 elektrostatyczny to ta sama wielko\u015b\u0107, sformu\u0142owa\u0142 swoje prawa (opublikowa\u0142 je w 1850).
1849     
Antonio Meucci zademonstrowa\u0142 w Hawanie telefon dzia\u0142aj\u0105cy pomi\u0119dzy pi\u0119trami jego domu. Nie sta\u0107 go by\u0142o na pe\u0142ny patent, z\u0142o\u017cy\u0142 wi\u0119c dokumenty na ochron\u0119 cz\u0119\u015bciow\u0105, kt\u00f3re zagin\u0119\u0142y w urz\u0119dzie patentowym w nieznanych okoliczno\u015bciach (1871). 1.06.2002 Izba Reprezentant\u00f3w Stan\u00f3w Zjednoczonych uchwali\u0142a rezolucj\u0119 HR269, uznaj\u0105c\u0105 jego pierwsze\u0144stwo przed Alexandrem Grahamem Bellem. W odpowiedzi parlament Kanady wyda\u0142 o\u015bwiadczenie, \u017ce wynalazc\u0105 telefonu jest jednak Bell.
1851     
Niemiec Heinrich Daniel Ruhmkorff zastosowa\u0142 zasad\u0119 indukcji do wytwarzania wysokich napi\u0119\u0107. Jego cewka z dwoma odizolowanymi uzwojeniami stanie si\u0119 podstaw\u0105 wielu p\u00f3\u017aniejszych eksperyment\u00f3w z falami radiowymi.
1858     
Pierwszy podmorski kabel telegraficzny po\u0142o\u017cony w Indiach pomi\u0119dzy sta\u0142ym l\u0105dem a Cejlonem (obecnie Sri Lanka).
Pierwszy transatlantycki kabel telegraficzny pomi\u0119dzy USA i Wielk\u0105 Brytani\u0105. Zosta\u0142 zainaugurowany licz\u0105cym 90 s\u0142\u00f3w telegramem od kr\u00f3lowej Wiktorii do prezydenta USA Jamesa Buchanana. Zepsu\u0142 si\u0119 po kilku miesi\u0105cach.
1861     
Niemiecki samouk Johann Phillip Reis zbudowa\u0142 aparat zmieniaj\u0105cy d\u017awi\u0119k na przebiegi elektryczne i na odwr\u00f3t. Nie uda\u0142o mu si\u0119 jednak osi\u0105gn\u0105\u0107 parametr\u00f3w umo\u017cliwiaj\u0105cych praktyczne zastosowanie.
Pierwsza ameryka\u0144ska transkontynentalna linia telegraficzna.
1862     
W\u0142oski fizyk Giovanni Caselli zbudowa\u0142 maszyn\u0119 do przekazywania obraz\u00f3w za pomoc\u0105 linii telegraficznych opart\u0105 na pomy\u015ble Baina (pierwszy telefaks).
1864     
Szkocki fizyk i matematyk James Maxwell podsumowa\u0142 swoj\u0105 teori\u0119 elektrodynamiki, stwierdzaj\u0105c\u0105 r\u00f3wnie\u017c, \u017ce zmienne pole elektryczne wytwarza pole magnetyczne. Jego r\u00f3wnania opisuj\u0105 rozchodzenie si\u0119 fali elektromagnetycznej. W oryginalnej postaci by\u0142o to dwadzie\u015bcia r\u00f3wna\u0144 z dwudziestoma parametrami, w zupe\u0142nie innej postaci ni\u017c znana dzisiaj.
Ameryka\u0144ski dentysta Mahlon Loomis opatentowa\u0142 sw\u00f3j system \u0142\u0105czno\u015bci bezprzewodowej nazwany \u201etelegrafem powietrznym\u201d. To pierwszy patent na urz\u0105dzenie tego typu.
1865     
Ameryka\u0144ski profesor fizyki i astronomii Emerson Dolbear zbudowa\u0142 pierwsz\u0105 s\u0142uchawk\u0119 z magnesem sta\u0142ym.
1866     
Loomis zademonstrowa\u0142 sw\u00f3j telegraf powietrzny przekazuj\u0105c sygna\u0142y na odleg\u0142o\u015b\u0107 22 kilometr\u00f3w pomi\u0119dzy g\u00f3rami Coshocton i Beorse Deer w pa\u015bmie Blue Ridge. U\u017cywa\u0142 anten (o d\u0142ugo\u015bci oko\u0142o 180m) podwieszonych pod latawcami. Uziemianie jednej z anten wywo\u0142ywa\u0142o wychylenia galwanometru po\u0142\u0105czonego z drug\u0105. Obecnie uwa\u017ca si\u0119, \u017ce oddzia\u0142ywanie anten by\u0142o elektrostatyczne.
1874     
Graham Bell opracowuje w Brantford (Ontario, Kanada) sw\u00f3j pierwszy telefon (Magneto Telephone). Opatentuje go w 1876. By\u0142 on jeszcze dosy\u0107 prymitywny i umo\u017cliwia\u0142 rozmowy tylko na niewielk\u0105 odleg\u0142o\u015b\u0107. W nast\u0119pnych latach nast\u0119powa\u0142y stopniowe poprawy jego konstrukcji.
Ameryka\u0144ski fizyk Elisha Gray zbudowa\u0142 s\u0142uchawk\u0119 elektromagnetyczn\u0105 ze stalow\u0105 membran\u0105 i oparty na podobnej konstrukcji prosty g\u0142o\u015bnik. Odkry\u0142, \u017ce membrany mo\u017cna wzbudza\u0107 do drga\u0144 rezonansowych. P\u00f3\u017aniej w oparciu o to zjawisko zbudowa\u0142 sw\u00f3j muzyczny telegraf. Skonstruowa\u0142 r\u00f3wnie\u017c telefon, wniosek patentowy z\u0142o\u017cy\u0142 tego samego dnia co Bell, ale o dwie godziny p\u00f3\u017aniej.
Karl Ferdinand Braun zaobserwowa\u0142 w\u0142a\u015bciwo\u015bci prostuj\u0105ce z\u0142\u0105cz metali i niekt\u00f3rych siarczk\u00f3w. Zjawisko to zostanie wykorzystane p\u00f3\u017aniej do konstrukcji detektor\u00f3w kryszta\u0142kowych.
1876     
Bell skonstruowa\u0142 mikrofon elektromagnetyczny.
Elihu Thomson i Edwin James Houston udowodnili, \u017ce iskry powoduj\u0105 drgania elektryczne wysokiej cz\u0119stotliwo\u015bci.
Dolbear opatentowa\u0142 s\u0142uchawk\u0119 magnetoelektryczn\u0105.
1878     
Bell zademonstrowa\u0142 przesy\u0142anie g\u0142osu na odleg\u0142o\u015b\u0107 (oko\u0142o 500 m) za pomoc\u0105 modulowanego strumienia \u015bwiat\u0142a.
1879     
Dolbear opatentowa\u0142 s\u0142uchawk\u0119 elektrostatyczn\u0105.
Brytyjczyk David Edward Hughes zaobserwowa\u0142, \u017ce iskry elektryczne powoduj\u0105 trzaski w s\u0142uchawce telefonicznej odleg\u0142ej nawet o kilkaset metr\u00f3w. By\u0142a to pierwsza obserwacja fal radiowych. Demonstracj\u0119 obejrza\u0142o kilku cz\u0142onk\u00f3w Royal Society, ale zosta\u0142a ona zinterpretowana jako wynik jedynie indukcji elektromagnetycznej Faradaya.
1880     
Ameryka\u0144ski profesor John Trowbridge jako pierwszy zastosowa\u0142 s\u0142uchawk\u0119 telefoniczn\u0105 jako czu\u0142y odbiornik sygna\u0142\u00f3w telegraficznych. Wykorzystujac przewodnictwo wody osi\u0105ga\u0142 po\u0142\u0105czenia pomi\u0119dzy statkami i stacjami brzegowymi.
1882     
Dolbear otrzymuje patent na \u201ebezprzewodowy indukcyjny system nadawania i odbioru\u201d wykorzystuj\u0105cy cewk\u0119 indukcyjn\u0105 i s\u0142uchawk\u0119.
Nathan B. Stubblefield, hodowca melon\u00f3w z Kentucky, demonstrowa\u0142 bezprzewodowy przekaz g\u0142osu na odleg\u0142o\u015b\u0107 kilometra wykorzystuj\u0105c przewodnictwo gruntu (w 1907 otrzyma\u0142 patent USA 887,357). To pierwszy znany przypadek bezprzewodowego przekazu g\u0142osu.
1884     
Niemiecki fizyk Heinrich Hertz wyeliminowa\u0142 z r\u00f3wna\u0144 Maxwella koncepcj\u0119 eteru i zapisa\u0142 je w postaci dwunastu r\u00f3wna\u0144 skalarnych.
1885     
Thomas Alva Edison opatentowa\u0142 system \u0142\u0105czno\u015bci poprzez indukcj\u0119 elektrostatyczn\u0105 pomi\u0119dzy dwiema stacjami zawieraj\u0105cymi anteny umieszczone na masztach. Patent wraz z zastrze\u017ceniami dotycz\u0105cymi anten zosta\u0142 wykupiony przez Marconiego w 1903.
1886     
Dolbear otrzyma\u0142 patent USA numer 350,299 dotycz\u0105cy systemu \u0142\u0105czno\u015bci bezprzewodowej. By\u0142 na tyle og\u00f3lny i podobny do p\u00f3\u017aniejszych patent\u00f3w Marconiego, \u017ce uniemo\u017cliwia\u0142 jego dzia\u0142anie na terenie USA. W rezultacie przedsi\u0119biorstwo Marconiego patent ten wykupi\u0142o.
1888     
Hertz wytworzy\u0142, przes\u0142a\u0142 na odleg\u0142o\u015b\u0107 i wykry\u0142 fale radiowe o d\u0142ugo\u015bci oko\u0142o 5 i 50 cm. Stwierdzi\u0142, \u017ce odbijaj\u0105 si\u0119 od r\u00f3\u017cnych przedmiot\u00f3w i ogniskowa\u0142 je za pomoc\u0105 reflektor\u00f3w.
Angielski fizyk Oliver Heaviside zapisa\u0142 r\u00f3wnania Maxwella w u\u017cywanej obecnie postaci czterech r\u00f3wna\u0144 wektorowych.
1889     
Hertz rozwi\u0105za\u0142 r\u00f3wnania Maxwella opisuj\u0105c powstawanie fali elektromagnetycznej w przypadku swojego iskrownika. Pytany o mo\u017cliwo\u015b\u0107 zastosowania transmisji fali elektromagnetycznej na potrzeby telefonii odpowiedzia\u0142, \u017ce z przyczyn technicznych nie widzi takich mo\u017cliwo\u015bci.
1890     
Angielski in\u017cynier John Ambrose Fleming opublikowa\u0142 artyku\u0142 opisuj\u0105cy dzia\u0142anie lampy elektronowej \u2013 diody.
Nikola Tesla opatentowa\u0142 sw\u00f3j transformator (patent USA 433702), kt\u00f3ry stanie si\u0119 podstaw\u0105 wielu wczesnych radiowych urz\u0105dze\u0144 nadawczych.
1891     
Francuski fizyk \u00c9douard Branly skonstruowa\u0142 koherer urz\u0105dzenie umo\u017cliwiaj\u0105ce wykrywanie fal radiowych.
Tesla rozpoczyna w USA seri\u0119 wyk\u0142ad\u00f3w o pr\u0105dach wielkiej cz\u0119stotliwo\u015bci, w trakcie kt\u00f3rych proponuje wykorzystanie ich do przekazywania sygna\u0142\u00f3w i wykonuje praktyczne demonstracje[4].
1893     
Tesla konstruuje sw\u00f3j \u201ebezprzewodowy system do przekazywania inteligencji\u201d (jak wtedy nazywano informacj\u0119). Nie poda\u0142 informacji na jak\u0105 odleg\u0142o\u015b\u0107 dzia\u0142a jego system, ale musia\u0142a by\u0107 to odleg\u0142o\u015b\u0107 znaczna (nawet oko\u0142o 50 km), bo by\u0142 on u\u017cywany do zdalnego sterowania z laboratorium \u0142odzi\u0105 p\u0142ywaj\u0105c\u0105 po rzece Hudson. Niekt\u00f3rzy obserwatorzy sugerowali nawet znacznie wi\u0119ksze odleg\u0142o\u015bci.
1894     
Oliver Lodge w trakcie publicznych wyk\u0142ad\u00f3w kilkukrotnie demonstruje uk\u0142ad do radiowej transmisji informacji z odbiornikiem opartym o koherer. W trakcie prezentacji u\u017cywa\u0142 r\u00f3wnie\u017c alfabetu Morse\u2019a[2]. Jak p\u00f3\u017aniej przyzna\u0142, Lodge nie opatentowa\u0142 swojego uk\u0142adu, gdy\u017c uwa\u017ca\u0142 \u017ce jego wykorzystanie b\u0119dzie technicznie nieop\u0142acalne, a fale radiowe poruszaj\u0105 si\u0119 po liniach prostych (podobnie jak \u015bwiat\u0142o) co uniemo\u017cliwia \u0142\u0105czno\u015b\u0107 na wi\u0119ksze odleg\u0142o\u015bci.
1895     
W maju Aleksandr Popow demonstruje na zje\u017adzie Rosyjskiego Towarzystwa Fizyko-Chemicznego w Petersburgu konstrukcj\u0119 \u201ewykrywacza burz\u201d z kohererem. Popow wykrywa\u0142 burze z odleg\u0142o\u015bci 30 km. Poinformowa\u0142 te\u017c o mo\u017cliwo\u015bci odbioru sygna\u0142u z iskrownik\u00f3w, ale uda\u0142o mu si\u0119 osi\u0105gn\u0105\u0107 jedynie niewielkie odleg\u0142o\u015bci.
Guglielmo Marconi prowadzi na strychu rodzinnej posiad\u0142o\u015bci do\u015bwiadczenia z \u0142\u0105czno\u015bci\u0105 bezprzewodow\u0105. Pod koniec roku przesy\u0142a sygna\u0142y na odleg\u0142o\u015b\u0107 ponad 3 km.
Indyjski fizyk Jagadis Chandra Bose wygenerowa\u0142 i podda\u0142 detekcji fale radiowe o d\u0142ugo\u015bci oko\u0142o 6 mm. Zbudowa\u0142 przy tym imponuj\u0105cy zestaw urz\u0105dze\u0144: falowody, anteny, soczewki dielektryczne, oraz kohererowy detektor fal radiowych.
1896     
Marconi sk\u0142ada w Londynie pierwszy sw\u00f3j wniosek patentowy dotycz\u0105cy telegrafii bezprzewodowej.
Po Tamizie p\u0142ywa zdalnie sterowana radiowo \u0142\u00f3d\u017a zbudowana przez Wilsona i Evansa.
1897     
Marconi otrzymuje brytyjski (numer 12039) patent na sw\u00f3j system telegraficzny. Zak\u0142ada przedsi\u0119biorstwo Wireless Telegraph and Signal Company, znane p\u00f3\u017aniej pod nazw\u0105 Marconi Company. Po raz pierwszy demonstruje publicznie swoje urz\u0105dzenia. Na Kanale Bristolskim uzyskuje \u0142\u0105czno\u015b\u0107 na odleg\u0142o\u015b\u0107 oko\u0142o 36 kilometr\u00f3w. Uzyskuje poparcie wa\u017cnych brytyjskich instytucji: poczty i marynarki.
Lodge patentuje zasady dostrajania nadajnika i odbiornika do tej samej cz\u0119stotliwo\u015bci. To fundamentalna podstawa transmisji radiowej. Patenty Lodge’a zostaj\u0105 wykupione przez Marconiego wraz z ca\u0142ym za\u0142o\u017conym przez niego przedsi\u0119biorstwem w 1911.
1898     
Tesla patentuje zdalne sterowanie za pomoc\u0105 fal radiowych (patent USA 613809).
Lodge patentuje kilka rodzaj\u00f3w anten dipolowych.
Braun w znacz\u0105cy spos\u00f3b poprawia parametry urz\u0105dze\u0144 radiowych przez transformatorowe dopasowanie uk\u0142ad\u00f3w antenowych do odbiornika i nadajnika.
1899     
Braun konstruuje anten\u0119 p\u0119tlow\u0105.
Sidney George Brown proponuje uk\u0142ad dw\u00f3ch anten dla osi\u0105gni\u0119cia ich kierunkowo\u015bci oraz zwierciad\u0142a paraboliczne z antenami umieszczonymi w ich ogniskach.
1900     
Reginald Aubrey Fessenden przeprowadza pierwsz\u0105 transmisj\u0119 d\u017awi\u0119ku za pomoc\u0105 fal radiowych. U\u017cy\u0142 nadajnika iskrowego.
Tesla opatentowa\u0142 system zdalnego sterowania z jednoczesnym u\u017cyciem wielu sygna\u0142\u00f3w i funkcji logicznych dla zapewnienia bezpiecze\u0144stwa.
Tesla zaproponowa\u0142 system wykrywania ruchomych obiekt\u00f3w za pomoc\u0105 fal radiowych (radar).
Marconi z\u0142o\u017cy\u0142 pierwszy sw\u00f3j ameryka\u0144ski wniosek patentowy, kt\u00f3ry zosta\u0142 odrzucony. Sytuacja ta powtarza\u0142a si\u0119 wielokrotnie a\u017c do 1903. Urz\u0105d patentowy stwierdza\u0142, \u017ce podania Marconiego naruszaj\u0105 patenty innych wynalazc\u00f3w, a niekt\u00f3re z jego zastrze\u017ce\u0144 nazwa\u0142 \u201ebliskimi absurdu\u201d w \u015bwietle wcze\u015bniejszych wniosk\u00f3w Tesli.
XX wiek
1901     
Landell de Moura, brazylijski ksi\u0105dz, po raz pierwszy demonstruje publicznie radiow\u0105 transmisj\u0119 g\u0142osu ludzkiego (na odleg\u0142o\u015b\u0107 8 kilometr\u00f3w, w S\u00e3o Paulo).
Marconi zainstalowa\u0142 pierwsze urz\u0105dzenie radiotelegraficzne w samochodzie[2].
Marconi podejmuje pr\u00f3by przes\u0142ania komunikatu przez Atlantyk. Sukces og\u0142asza w grudniu tego roku, ale spotka\u0142o si\u0119 to z krytyk\u0105 sceptyk\u00f3w, uwa\u017caj\u0105cych, \u017ce odebranie pojedynczej litery S (w alfabecie Morse\u2019a trzy kropki) mo\u017ce by\u0107 wynikiem zak\u0142\u00f3ce\u0144 atmosferycznych. Marconi jednak kontynuuje dzia\u0142ania i w przeci\u0105gu roku doprowadza swoje transatlantyckie stacje do takiego poziomu, \u017ce sta\u0142o si\u0119 mo\u017cliwe przekazywanie prawdziwych telegram\u00f3w.
J.C. Bose zg\u0142asza patent na detektor z u\u017cyciem prostuj\u0105cego z\u0142\u0105cza galeny z metalem.
1902     
Amerykanin Cornelius D. Ehret patentuje nadawanie i odbi\u00f3r sygna\u0142\u00f3w zakodowanych w postaci modulacji cz\u0119stotliwo\u015bci (FM).
Fessenden opracowa\u0142 koncepcj\u0119 mieszania dw\u00f3ch sygna\u0142\u00f3w o r\u00f3\u017cnych cz\u0119stotliwo\u015bciach w celu uzyskania trzeciego sygna\u0142u o cz\u0119stotliwo\u015bci wypadkowej. Jest to podstawa konstrukcji superheterodyny, odbiornika radiowego dominuj\u0105cego przez ca\u0142\u0105 drug\u0105 po\u0142ow\u0119 XX wieku.
1903     
Hiszpa\u0144ski in\u017cynier i matematyk Leonardo Torres Quevedo konstruuje uk\u0142ad wielokana\u0142owego zdalnego sterowania wysy\u0142aj\u0105cy za pomoc\u0105 jednego nadajnika wiele zakodowanych rozkaz\u00f3w.
Pierwsza mi\u0119dzynarodowa konferencja po\u015bwi\u0119cona radiokomunikacji odby\u0142a si\u0119 w Berlinie.
1904     
Niemiecki in\u017cynier Christian H\u00fclsmeyer patentuje w Anglii okr\u0119towy system unikania przeszk\u00f3d i nawigacyjny oparty na urz\u0105dzeniu wykorzystuj\u0105cym odbicie fal radiowych (radarze) nazwany Telemobiloscope.
Fleming proponuje wykorzystanie w\u0142a\u015bciwo\u015bci prostuj\u0105cych skonstruowanej przez siebie diody pr\u00f3\u017cniowej do detekcji drga\u0144 wysokiej cz\u0119stotliwo\u015bci.
Urz\u0105d patentowy USA zmieni\u0142 zdanie i przyzna\u0142 patent Marconiemu. W 1943 S\u0105d Najwy\u017cszy USA orzek\u0142, \u017ce decyzja ta by\u0142a b\u0142\u0119dem.
Marconi podpisa\u0142 umow\u0119 z liniami \u017ceglugowymi Cunard Line na wyposa\u017cenie ich statk\u00f3w w radiotelegraficzne systemy \u0142\u0105czno\u015bci.
Ameryka\u0144ski in\u017cynier Frank Sprague wynalaz\u0142 obw\u00f3d drukowany.
1905     
Ameryka\u0144ski in\u017cynier Harry Shoemaker skonstruowa\u0142 torpedy sterowane radiowo. By\u0142y produkowane w USA i sprzedawane do Japonii.
Fessenden uruchomi\u0142 pierwszy kana\u0142 radiowy \u2013 radiofoniczn\u0105 transmisj\u0119 mowy i muzyki.
Ernst Alexanderson konstruuje i patentuje pr\u0105dnice wielkiej cz\u0119stotliwo\u015bci, kt\u00f3re wkr\u00f3tce stan\u0105 si\u0119 podstaw\u0105 nadajnik\u00f3w radiowych du\u017cej mocy.
1906     
Ameryka\u0144ski fizyk Lee de Forest wynalaz\u0142 triod\u0119, tr\u00f3jelektrodow\u0105 lamp\u0119 elektronow\u0105 posiadaj\u0105c\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 wzmacniania sygna\u0142u. Umo\u017cliwi\u0142a ona gwa\u0142towny rozw\u00f3j techniki radiowej i na p\u00f3\u0142 wieku sta\u0142a si\u0119 podstaw\u0105 elektroniki.
Austriacki fizyk Robert von Lieben wynalaz\u0142 elektrod\u0119 w postaci siatki umieszczonej mi\u0119dzy anod\u0105 a katod\u0105 lampy elektronowej \u2013 zbudowa\u0142 triod\u0119 niezale\u017cnie od de Foresta.
Fessenden rozpoczyna systematyczne badania warunk\u00f3w propagacji fal radiowych.
1907     
Du\u0144czyk Valdemar Poulsen przeprowadzi\u0142 transmisj\u0119 muzyki za pomoc\u0105 swojego nadajnika iskrowego o mocy 1 kW i antenie o wysoko\u015bci 60 m. By\u0142a s\u0142yszalna w odleg\u0142o\u015bci 600 km.
1908     
De Forest zainstalowa\u0142 na wie\u017cy Eiffla nadajnik transmituj\u0105cy muzyk\u0119 z gramofonu, by\u0142a s\u0142yszalna w odleg\u0142o\u015bci do 500 km.
1909     
Marconi i von Braun otrzymali nagrod\u0119 Nobla za osi\u0105gni\u0119cia w dziedzinie radiotelegrafii.
1910     
W.R. Ferris po raz pierwszy przes\u0142a\u0142 radiotelegram z samolotu.
De Forest organizuje pierwsz\u0105 transmisj\u0119 radiow\u0105 \u2013 z Metropolitan Opera, \u015bpiewa Enrico Caruso.
T. Baker demonstruje metod\u0119 przesy\u0142ania obrazu fotograficznego za pomoc\u0105 radiotelegrafii.
1911     
A. Blondel demonstruje samolot zdalnie sterowany radiowo.
1912     
Armstrong stosuje dodatnie sprz\u0119\u017cenie zwrotne w celu znacznego zwi\u0119kszenia czu\u0142o\u015bci i selektywno\u015bci odbioru. Powstaje w ten spos\u00f3b odbiornik reakcyjny. Stwierdzi\u0142 r\u00f3wnie\u017c, \u017ce stosuj\u0105c odpowiednio silne sprz\u0119\u017cenie zwrotne mo\u017cna zbudowa\u0107 generator.
Sinding i Larsen przeprowadzili radiow\u0105 transmisj\u0119 sygna\u0142u telewizyjnego u\u017cywaj\u0105c trzech kana\u0142\u00f3w: jednego dla d\u017awi\u0119ku, drugiego dla obrazu i trzeciego dla synchronizacji.
1913     
Zostaje uruchomiona transmisja sta\u0142ych sygna\u0142\u00f3w czasu z wie\u017cy Eiffla dla cel\u00f3w nawigacji morskiej.
1914     
Hammond wykorzystuje p\u0119tlowe anteny kierunkowe do budowy radionamiernika dla cel\u00f3w nawigacji morskiej.
1915     
Sp\u00f3\u0142ka AT&T przesy\u0142a ludzki g\u0142os drog\u0105 radiow\u0105 przez Atlantyk. Sygna\u0142 nadawany z Waszyngtonu by\u0142 s\u0142yszalny na Hawajach i w Pary\u017cu.
1916     
Walter Schottky skonstruowa\u0142 tetrod\u0119, opatentowa\u0142 j\u0105 po zako\u0144czeniu wojny w 1919.
S.M. Aisenstein w Rosji u\u017cy\u0142 nadajnika iskrowego VLF o mocy 300kW i cz\u0119stotliwo\u015bci 25 kHz do komunikacji z okr\u0119tem podwodnym w zanurzeniu.
1918     
Armstrong zbudowa\u0142 pierwszy odbiornik superheterodynowy. Sta\u0142o si\u0119 to podczas pierwszej wojny \u015bwiatowej, gdy pracowa\u0142 we Francji dla armii USA.
1919     
Robert Watson-Watt opatentowa\u0142 radar kr\u00f3tkofalowy.
1920     
W Pittsburgu (Stany Zjednoczone) rozpocz\u0119to pierwsze regularne nadawanie programu radiowego. Stacj\u0119 radiow\u0105 o znaku wywo\u0142awczym KDKA zorganizowa\u0142 Frank Conrad, kt\u00f3rego radioamatorskie transmisje muzyki wzbudzi\u0142y zainteresowanie w\u0142adz jego firmy Westinghouse Electric Company.
C.E. Prince zainstalowa\u0142 nadajniki radiotelefoniczne na samolotach.
1921     
Policja w Detroit wprowadzi\u0142a radiotelefony samochodowe (na pasmo 2 MHz).
1922     
Armstrong wynalaz\u0142 odbiornik superreakcyjny.
W Wielkiej Brytanii powsta\u0142o BBC.
AT&T sprzedaje czas antenowy w cenie 100$ za 10 minut. Pocz\u0105tek p\u0142atnych reklam.
1923     
Pierwszy komercyjny odbiorniki superheterodynowy \u2013 Radiola RCA AR-812. By\u0142a odbiornikiem bateryjnym, zawiera\u0142a sze\u015b\u0107 lamp elektronowych (triod).
W Caernarvon powsta\u0142 pierwszy lampowy nadajnik radiowy du\u017cej mocy; zawiera\u0142 48 po\u0142\u0105czonych r\u00f3wnolegle lamp o mocy 600 W ka\u017cda.
1924     
W USA zastosowano rezonatory kwarcowe do stabilizacji cz\u0119stotliwo\u015bci nadajnik\u00f3w radiowych.
Powsta\u0142 zwi\u0105zek kr\u00f3tkofalowc\u00f3w amator\u00f3w International Amateur Radio Union.
1925     
Heising opracowuje modulator jednowst\u0119gowy (SSB).
Gregory Breit i Merle Tuve opracowuj\u0105 metod\u0119 radiowego impulsowego pomiaru odleg\u0142o\u015bci i wysoko\u015bci jonosfery.
Powstaje pierwszy eksperymentalny nadajnik fal ultrakr\u00f3tkich (UKF)
1926     
Bernard D.H. Tellegen wynalaz\u0142 pentod\u0119 \u2013 pi\u0119cioelektrodow\u0105 lamp\u0119 elektronow\u0105.
Japo\u0144scy in\u017cynierowie Hidetsugu Yagi i Shintar\u014d Uda wynale\u017ali kierunkow\u0105 wieloelementow\u0105 anten\u0119 Yagi[29].
Inauguracja sta\u0142ych program\u00f3w Polskiego Radia na fali d\u0142ugiej 1111 metr\u00f3w. Radiostacja zainstalowana na Fortach Mokotowskich w Warszawie ma moc 10kW i nale\u017cy do najsilniejszych w Europie.
1928     
Baird przeprowadzi\u0142 na falach kr\u00f3tkich pierwsz\u0105 transatlantyck\u0105 transmisj\u0119 telewizyjn\u0105.
C.S. Franklin wprowadzi\u0142 w Wielkiej Brytanii kabel koncentryczny do pod\u0142\u0105czenia anten radiowych.
1930     
Pierwsze komercyjne radio samochodowe, Motorola 5T71 za\u0142o\u017conej przez Paula Galvina firmy Galvin Manufacturing Corporation p\u00f3\u017aniej znanej jako Motorola.
Wolf i Hart opatentowali impulsowy radiowysoko\u015bciomierz lotniczy.
BBC rozpoczyna regularne audycje telewizyjne.
1931     
H. Diamond i F.W. Dunmore proponuj\u0105 radiowy system wspomagaj\u0105cy l\u0105dowanie samolot\u00f3w bez widoczno\u015bci lotniska (ILS).
1932     
Karl Jansky odkrywa fale radiowe dobiegaj\u0105ce z przestrzeni kosmicznej \u2013 pocz\u0105tek radioastronomii.
1933     
Armstrong skonstruowa\u0142 nadajnik i odbiornik radiowy wykorzystuj\u0105cy modulacj\u0119 cz\u0119stotliwo\u015bci (FM).
1935     
Watson-Watt zbudowa\u0142 pierwszy praktycznie u\u017cyteczny radar wykrywaj\u0105cy samoloty.
1936     
Pierwsze audycje telewizyjne BBC.
1938     
Institute of Radio Engineers (IRE) publikuje standardy dotycz\u0105ce sprz\u0119tu radiowego.
Federalna Komisja \u0141\u0105czno\u015bci (FCC) wydaje regulacje dotycz\u0105ce rozg\u0142o\u015bni radiowych w USA.
S\u0142uchowisko o ataku Marsjan na Ziemi\u0119 pt. Wojna \u015bwiat\u00f3w w re\u017cyserii Orsona Wellesa wywo\u0142uje panik\u0119 w kilku stanach USA.
1940     
pierwsze radio walkie-talkie Handie-Talkie SCR-536 firmy Motorola. Zosta\u0142o ikon\u0105 sprz\u0119tu radiowego II wojny \u015bwiatowej.
1941     
Russell Shoemaker Ohl zbudowa\u0142 p\u00f3\u0142\u00ferzewodnikow\u0105 diod\u0119 z\u0142\u0105czow\u0105.
1942     
James Alfred Van Allen wynalaz\u0142 radiowy zapalnik zbli\u017ceniowy do pocisk\u00f3w artyleryjskich. By\u0142o to pierwsze urz\u0105dzenie zbudowane na obwodzie drukowanym.
1943     
Pierwsza przeno\u015bna (plecakowa) radiostacja FM, Motorola SCR-300.
1946     
Samochodowe us\u0142ugi radiotelefoniczne w Chicago.
S.L. Ackerman i G. Rappaport buduj\u0105 system radiowago sterowania pociskami rakietowymi.
1948     
Walter Houser Brattain, John Bardeen i William Shockley buduj\u0105 pierwszy tranzystor.
W lutym ZSRR rozpoczyna po raz pierwszy zakrojone na szerok\u0105 skal\u0119 zag\u0142uszanie sygna\u0142\u00f3w radiowych stacji BBC i G\u0142os Ameryki.
Bell Laboratory podczas konferencji prasowej demonstruje prototyp radioodbiornika tranzystorowego.
Wyspa Capri: Radio Italiana ustanawia nagrod\u0119 Prix Italia.
1952     
Shockley wynalaz\u0142 tranzystor polowy.
1953     
Powsta\u0142 ameryka\u0144ski wojskowy radioodbiornik nar\u0119czny nazywany Dick Tracy zawieraj\u0105cy trzy tranzystory i dwie diody.
1954     
Pierwszy komercyjny radioodbiornik tranzystorowy Regency TR-1.
1957     
ZSRR wys\u0142a\u0142 w przestrze\u0144 kosmiczn\u0105 sztucznego satelit\u0119 Sputnika 1, kt\u00f3ry przez oko\u0142o 5 miesi\u0119cy nadawa\u0142 sygna\u0142y radiowe.
1958     
Jack Kilby i Robert Noyce wynale\u017ali uk\u0142ad scalony.
1960     
Pierwszy pasywny satelita komunikacyjny \u2013 ameryka\u0144ski ECHO.
1961     
W USA rozpoczyna si\u0119 nadawanie audycji radiowych stereo na falach UKF.
1962     
Wyniesienie w przestrze\u0144 kosmiczn\u0105 pierwszego aktywnego satelity komunikacyjnego Telstar 1.
1969     
W Japonii uruchomiono pierwsz\u0105 cyfrow\u0105 telekomunikacyjn\u0105 lini\u0119 radioprzeka\u017anikow\u0105.
1974     
W Konstantynowie k. G\u0105bina startuje nadajnik Programu I Polskiego Radia o mocy 2000 kW. Maszt ma d\u0142ugo\u015b\u0107 po\u0142owy fali (646 m) i jest najwy\u017cszym tego typu obiektem na \u015bwiecie.
1994     
Pojawiaj\u0105 si\u0119 pierwsze radiostacje internetowe.
XXI wiek
2002      W USA rozpoczynaj\u0105 nadawanie radiostacje satelitarne XM i Sirius
2004      Adam Curry nadaje w sierpniu pierwszy podcast<\/em><\/p>\n\n\n\n

Czytaj r\u00f3wnie\u017c dzia\u0142 – Radio GMI …<\/a><\/p>\n\n\n\n

Czytaj r\u00f3wnie\u017c dzia\u0142 – Magazyn DJ …<\/a><\/p>\n\n\n\n

Czytaj r\u00f3wnie\u017c dzia\u0142 – Radio S\u0142uchaj rytmu dnia …<\/a><\/p>\n\n\n\n

Czytaj r\u00f3wnie\u017c dzia\u0142 – DJ GMI …<\/a><\/p>\n\n\n\n

GRUPA MEDIA INFORMACYJNE<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Czytaj r\u00f3wnie\u017c dzia\u0142 – Radio GMI … Czytaj r\u00f3wnie\u017c dzia\u0142 – Magazyn DJ … Czytaj r\u00f3wnie\u017c dzia\u0142 – Radio S\u0142uchaj rytmu dnia … Czytaj r\u00f3wnie\u017c dzia\u0142 – DJ GMI … Kalendarium historii radia XIX wiek1820     Du\u0144ski fizyk Hans Christian \u00d8rsted og\u0142asza swoje odkrycie, \u017ce przep\u0142yw pr\u0105du elektrycznego powoduje powstanie pola magnetycznego.1825     Andr\u00e9 Marie Amp\u00e8re og\u0142asza […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":95,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"class_list":["post-31","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-trend"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/mediainformacyjne.com\/RadioGMI\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/mediainformacyjne.com\/RadioGMI\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/mediainformacyjne.com\/RadioGMI\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/mediainformacyjne.com\/RadioGMI\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/mediainformacyjne.com\/RadioGMI\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=31"}],"version-history":[{"count":3,"href":"http:\/\/mediainformacyjne.com\/RadioGMI\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":122,"href":"http:\/\/mediainformacyjne.com\/RadioGMI\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31\/revisions\/122"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/mediainformacyjne.com\/RadioGMI\/wp-json\/wp\/v2\/media\/95"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/mediainformacyjne.com\/RadioGMI\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=31"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/mediainformacyjne.com\/RadioGMI\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=31"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/mediainformacyjne.com\/RadioGMI\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=31"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}